مرحله آینه مربوط به آگاهی است که کودک در مواجهه با آینه برای اولین بار احساس می کند. اگر دومی ابتدا فکر کند که شخص دیگری است، در نهایت می فهمد که واقعاً او است.
وقتی کودک بازتاب خود را می بیند، نوعی شوک و ناراحتی را احساس می کند، زیرا برای اولین بار از بدن خود آگاه می شود و با این واقعیت مواجه می شود که با دیگران متفاوت است. لاکان معتقد بود که این آگاهی ناگهانی ذاتی نیست بلکه ناشی از حرکات خود کودک است.
مرحله آینه برای مفاهیم بعدی لاکان بسیار مهم است، زیرا اولین گام به سوی آنچه او «نظم خیالی» می نامد است. لاکان معتقد است که مرحله آینه با نظم خیالی دنبال می شود که او آن را اولین تلاش کودک برای ساختن معنا برای هویت خود می داند. در نظم خیالی، کودک شروع به همذات پنداری با دیگران می کند و با تقلید از دیگران، احساس هویت خود را شکل می دهد.
لاکان معتقد بود که این اولین تلاش کودک برای شکل دادن به هویت خودش است و آن را گامی تعیین کننده در شکل گیری روان کودک می دانست. در نظم نمادین، کودک ابتدا با زبان ارتباط برقرار می کند که لاکان آن را عنصری اساسی در نظریه روانکاوی می داند.